Tahini

Opis ogólny

Tahini (inaczej: pasta sezamowa lub masło sezamowe) to gładko zmielona pasta z prażonych nasion sezamu, szeroko stosowana w kuchniach Bliskiego Wschodu, Afryki Północnej oraz krajów śródziemnomorskich. Może być wytwarzana zarówno z sezamu łuskanego, jak i niełuskanego, co wpływa na jej kolor, smak i konsystencję. Charakteryzuje się bogatym, głębokim smakiem z wyraźną orzechowo-gorzką nutą. Stanowi podstawę wielu klasycznych potraw, m.in. hummusu, baba ghanoush i sosów na bazie tahini.

Tahini – składniki odżywcze

Porcja: 100 g tahini (pasty z nasion sezamu, w formie surowej)
Wartość energetyczna: 714 kcal
Białko: 21,43 g
Tłuszcz całkowity: 64,29 g
– w tym kwasy tłuszczowe nasycone: 8,93 g
– kwasy tłuszczowe trans: 0 g
Błonnik pokarmowy: 0,9 g
Węglowodany (łącznie): 10,71 g
– w tym cukry: 0 g
Sód: 0 mg
Potas: 250 mg
Wapń: 143 mg
Żelazo: 6,43 mg
Cholesterol: 0 mg
Witamina D (D2 + D3): 0 IU

Tahini – historia i pochodzenie

Tahini wywodzi się z kuchni Bliskiego Wschodu, szczególnie z rejonów obejmujących współczesny Liban, Izrael, Palestynę i Syrię. Pierwsze wzmianki o paście sezamowej można odnaleźć w starożytnych tekstach sumeryjskich oraz asyryjskich, w których sezam opisywano jako istotny składnik pożywienia oraz towar handlowy. Z czasem tahini rozpowszechniło się w kuchniach regionu śródziemnomorskiego, a dzięki popularyzacji kuchni roślinnej zyskało popularność również w Europie i Ameryce Północnej.

Tahini – odmiany

  • Tahini z sezamu łuskanego – jaśniejsze, o łagodniejszym smaku i gładkiej konsystencji
  • Tahini z sezamu niełuskanego – ciemniejsze, o bardziej gorzkawej nucie i intensywniejszym smaku; zawiera więcej błonnika
  • Tahini surowe – produkowane z nieprażonych ziaren sezamu, ma delikatniejszy, mniej intensywny smak

Rodzaje tahini

  • Świeże – gładka pasta w słoikach, gotowa do spożycia
  • Słoikowane – pasteryzowane, dostępne w sprzedaży detalicznej
  • Ekologiczne – pochodzące z certyfikowanych upraw, nierafinowane
  • Sezamowe pasty z dodatkami – np. z czarnuszką, kakao; rzadziej spotykane w tradycyjnej kuchni bliskowschodniej

Tahini – zamienniki

  • Masło słonecznikowe – odpowiednie dla osób z alergią na sezam; ma łagodniejszy, lekko słonecznikowy smak. Można stosować w proporcji 1:1
  • Masło z nerkowców – o kremowej konsystencji i słodszym profilu smakowym; najlepiej sprawdza się w deserach lub słodkich sosach, zastępując tahini w proporcji 1:1
  • Masło migdałowe – bardziej wyraziste i słodsze; wymaga dostosowania ilości do smaku końcowego potrawy, w daniach wytrawnych może być mniej neutralne
  • Pasta z czarnego sezamu – alternatywa o intensywniejszym smaku i kolorze, stosowana głównie w daniach azjatyckich; możliwa proporcja 1:1, jednak należy uwzględnić jej wyrazistość

Co zrobić z tahini?

Tahini to składnik bardzo popularny w kuchniach Bliskiego Wschodu i basenu Morza Śródziemnego. Wykorzystywane jest do przygotowania m.in. hummusu, baba ghanoush i sosów na bazie cytryny oraz czosnku, a także jako dodatek do pieczywa pita. W kuchni izraelskiej i palestyńskiej podaje się je w formie dipów lub dressingów do grillowanego mięsa i warzyw. W daniach roślinnych tahini stanowi bazę sosów sałatkowych, marynat i past. Coraz częściej dodaje się je także do deserów, takich jak ciasta, lody czy kremy z kakao i miodem.

Jak przechowywać tahini?

Tahini należy przechowywać w chłodnym, ciemnym miejscu – najlepiej w szczelnie zamkniętym słoiku lub pojemniku. Po otwarciu powinno się je przechowywać w lodówce, aby spowolnić proces utleniania tłuszczów, który może prowadzić do zjełczenia. Przed użyciem warto dokładnie wymieszać pastę, ponieważ naturalne oleje sezamowe mogą oddzielać się od części stałej. Można także przechowywać tahini w porcjach w zamrażarce, jednak po rozmrożeniu konsystencja może wymagać ponownego wymieszania dla uzyskania pożądanej gładkości.

Polecane przepisy