Czarny sezam, znany również jako czarny sezam indyjski lub czarne nasiona sezamu, to nasiona rośliny Sesamum indicum o charakterystycznej ciemnej barwie. W przeciwieństwie do bardziej popularnych nasion białego sezamu, czarne nasiona mają intensywniejszy smak – lekko orzechowy i ziemisty. W kuchni azjatyckiej, zwłaszcza japońskiej, koreańskiej i chińskiej, są szeroko stosowane zarówno w daniach słodkich, jak i słonych. Charakteryzują się również twardszą łupiną, przez co są mniej podatne na utlenianie.
Czarny sezam jest jedną z najstarszych roślin oleistych uprawianych przez człowieka – jego historia sięga co najmniej 3000 r. p.n.e. Pochodzi z rejonu Indii i wschodniej Afryki, a następnie rozprzestrzenił się przez Bliski Wschód do Azji. W tradycji kulinarnej był ceniony za trwałość, smak i wszechstronność. W kulturach Wschodu, szczególnie w Chinach i Japonii, zyskał popularność jako składnik zarówno codzienny, jak i ceremonialny.
Czarny sezam to charakterystyczny składnik kuchni azjatyckich – zwłaszcza japońskiej (pastą kuro neri goma nadziewa się ciasta mochi i dorayaki), chińskiej (wykorzystywany w nadzieniach do baozi oraz deserach, np. w zupie z czarnego sezamu) i koreańskiej (dodawany jako posypka do bibimbapu i łagodnych dań ryżowych). Nadaje głębię i aromat zarówno potrawom wytrawnym, jak i słodkim. W kuchni fusion jest wykorzystywany do ozdabiania sushi rolls, sałatek, a także deserów, takich jak lody waniliowe z czarnym sezamem. Doskonale sprawdza się również jako składnik granoli, pieczywa, krakersów i mieszanek przyprawowych.
Czarny sezam należy przechowywać w szczelnym, suchym i ciemnym miejscu – najlepiej w opakowaniu próżniowym lub hermetycznym słoiku. Po otwarciu najlepiej trzymać go w lodówce, aby spowolnić proces jełczenia olejów. Świeżość można przedłużyć, zamrażając sezam w szczelnym opakowaniu – w tej formie może być przechowywany do 6 miesięcy. Należy unikać światła i wilgoci, które przyspieszają utratę aromatu i utlenianie tłuszczów.