Kotlet mielony – historia w polskiej kuchni

Jak kotlet mielony wszedł do kanonu polskiej kuchni? Przepis na siekane kotlety z mięsa wołowego, cielęcego lub wieprzowego można znaleźć w większości książek kucharskich z XIX wieku. W jednym z nich czytamy, że porcję kotletów przygotować można z „kilo pieczeni zrazowej”, którą po dwukrotnym przepuszczeniu przez maszynkę razem z namoczonymi i odciśniętymi bułkami, łączymy z jajkiem. Solimy, opcjonalnie dodajemy zasmażoną cebulę. Co dalej? Jak czytamy w ponad stuletniej książce kulinarnej, należy „wyrobić doskonale mięso, podzielić na równe części i otarzawszy w tartej bułce urabiać podłużne, niebyt długie, kotlety”.

Stanisław Czerniecki, jeden z pierwszych autorów polskich książek kucharskich i autor „Compendium Fercolorum” w XVII wieku zawarł przepis na figatelle – klopsy przygotowane z różnego rodzaju drobno siekanych mięs.

Dziś kotlet mielony kojarzy się przede wszystkim z czasami PRL-u, przedszkolną stołówką i barami mlecznymi. Obowiązkowo kotlet mielony podawany jest z tłuczonymi ziemniakami, a do tego zestaw surówek (z kapustą, buraczkami i tartą marchwią na czele) lub mizerią czy marchewką z groszkiem. Niektórzy eksperymentują z panierką, nadzieniem, robiąc np. kotlet mielony w panierce z płatków kukurydzianych.

Kotlet mielony – jak zrobić?

Dobry kotlet mielony to przede wszystkim odpowiednio wybrane mięso mielone. Wybierajmy mięso ze sprawdzonych źródeł, najlepiej mielone tuż przed zakupem. Do mięsa dodajemy surowe jajko, przyprawy, przesmażoną na maśle cebulkę oraz namoczoną w wodzie i odciśniętą kajzerkę. Jeśli nie mamy bułki, wykorzystajmy bułkę tartą – tyle, ile „weźmie” mięsna masa. Niektórzy dodają natkę pietruszki lub posiekany czosnek dla smaku. Z masy formujemy kotlety – nie za duże, nie za grube, aby równomiernie i dobrze się usmażyły. Przed smażeniem kotlety możemy dodatkowo obtoczyć w bułce tartej. Kotlety smażymy w rozgrzanym tłuszczu – oleju lub na smalcu. Gotowe wykładamy na półmisek i serwujemy z ulubionymi dodatkami.

Kotlet mielony kalorie

Przez proces smażenia, ale też główne składniki, kotlet mielony nie należy do najlżejszych, dietetycznych potraw. W 100 g znajduje się 248 kcal, przy czym średnio jeden kotlet mielony waży 80 gramów i dostarcza 198 kalorii. Możemy nieco odchudzić to danie, np. robiąc kotlety mielone w piekarniku lub przynajmniej wykładając usmażone kotlety na papierowe ręczniki, aby te wchłonęły nadmiar tłuszczu. Liczy się też wybór mięsa – kotlet mielony z czerwonego mięsa będzie bardziej kaloryczny niż kotlet mielony z mięsa z indyka.

Konkretne przepisy na kotlet mielony w galerii powyżej!

Zobacz również: Dewolaje czy kotlet de volaille - tradycja pod lupą